[10.10.1972, sen] happier than ever? | Benjy & Prudence

Nie pamiętałem, kiedy ostatni raz marzłem w słońcu…
Nie byłem pewien, kiedy dokładnie podjąłem decyzję, że tu przyjdę, chyba wcale jej nie podjąłem, po prostu któregoś dnia obudziłem się w mieście, do którego nie zamierzałem nigdy wracać, a teraz stałem już na ścieżce prowadzącej do kowenu, w płaszczu zbyt cienkim jak na wczesną wiosnę, z rękami w kieszeniach. Chłodny podmuch wiatru uderzył mnie w twarz, zapachniało mokrą ziemią i czymś świeżym, prawie obiecującym, jak zawsze o tej porze roku, wczesna wiosna miała w sobie coś bezwstydnie jasnego - śnieg już zniknął, ale gleba wciąż była wilgotna, przesiąknięta lodowatą wodą, chlupocząca pod podeszwami butów, pozbawiona świeżych źdźbeł trawy, nawet jeśli pierwsze kwiaty dawno wyłoniły się na powierzchnię, zwiastując powrót natury do życia.
Nie byłem pewien, dlaczego tu przyszedłem, nie wiedziałem, czy to był akt odwagi, czy zwykłej głupoty, nie pamiętałem nawet, kiedy ostatni raz tak długo stałem w jednym miejscu bez sensownego powodu, zamiast ruszyć się w przód albo w tył, wejść do środka albo zniknąć, chyba to pierwsze - w końcu nie bez powodu od wielu dni wmawiałem sobie, że to zwykła przyzwoitość, tak należało zrobić, tak nakazywał szacunek. Dawniej nie zastanawiałbym się ani chwili, by ponownie pojawić się w życiu Prudence, nawet na chwilę - gdyby potrzebowała świadka, kogoś do trzymania płaszcza, mówienia i milczenia w odpowiednich momentach, stałbym już obok, zanim zdążyłaby poprosić. Być może wywróciłbym oczami, skomentowałbym zbyt późną informację z jej strony, chociaż podświadomie wiedziałem, że wtedy zawsze by mnie uwzględniła - wiedziałbym jako jeden z pierwszych, zawsze zostałbym poinformowany osobiście, zaproszony, umieszczony w istotnym punkcie organizacji ceremonii, przypisano by mi jakieś istotne zadanie albo ich szereg. Bycie wsparciem przychodziło mi łatwiej niż bycie kimkolwiek innym, to była rola, którą umiałem grać bez prób generalnych. Byłem od bycia obok, tak jak ona była tam dla mnie, nawet jeśli towarzyszyły temu wszystkie te przerwy, chwile rozstań, różnice czasowe, grafiki elastyczne nie w tym sensie, który mógłby nam sprzyjać, tylko tym zawsze wywracającym coś do góry nogami.
Teraz minęło zbyt wiele czasu, żeby udawać, że to wciąż aktualne, wystarczająco długo, żeby wspomnienia przestały być codziennością, a stały się czymś, co wyciąga się z szuflady tylko czasem. Nie widzieliśmy się, nie pisaliśmy, nie weszliśmy sobie z powrotem w życie po tym, co się stało i jak się stało. Nie wiedziałem, czemu do tego doszło, ale każde z nas zostało po swojej stronie, jakby między nami wyrosła rzeka, której nikt nie próbował już przeskoczyć. Nie spodziewałem się tego, nigdy bym na to nie postawił, zawsze naiwnie myślałem, że będziemy blisko siebie, szczególnie w najgorszych chwilach, zwłaszcza po tym, przez co wcześniej przeszliśmy - a jednak, gdy wszystko się uspokoiło, dotarło do mnie, że nic nie będzie już takie, jak wcześniej. Byłem sam, zupełnie sam, osamotniony w tym najbardziej nieoczekiwanym sensie - przez pierwsze tygodnie docierały do mnie wyłącznie szczątkowe informacje, wszystkie niepotwierdzone, niepełne. Nigdy wcześniej ani nigdy później tak bardzo nie gardziłem wszystkim, co mugolskie - powolniejsze, niepoukładane, nastawione na „czas zrobi swoje”, podczas gdy życie toczyło się dalej, beze mnie. Kiedy wróciłem, zdecydowanie zbyt późno, praktycznie wszyscy zdążyli „ruszyć dalej”, nie winiłem ich za to - jakbym mógł - z niektórymi los splótł mnie ponownie, inni…
To nie tak, że nie chciałem pojawić się w Londynie już wiele miesięcy temu, praktycznie od razu po powrocie do siebie - nie tak, że nie chciałem napisać listu, prostego „hej”, po prostu życie kolejny raz zadecydowało za mnie, podczas gdy ja nie byłem gotowy na to starcie. Dokładnie tak, jak nie byłem gotowy na ten dzień, nawet jeśli w duchu wiedziałem, że kiedyś nadejdzie. Stałem chwilę przed wejściem do kowenu, z rękami w kieszeniach płaszcza, który był odrobinę zbyt czysty, jak na mnie, i patrzyłem na drzwi, jakby miały same wyjaśnić mi sens tego wszystkiego - teoretycznie wiedziałem - kiedyś nie zastanawiałbym się ani sekundy. Gdyby mnie potrzebowała, byłbym tu pierwszy, gdyby miała się potknąć, podsunąłbym ramię, gdyby świat postanowił ją przeżuć i wypluć, stanąłbym między nią a jego zębami, bez negocjacji. To była moja rola - wsparcie, najlepszy przyjaciel, praktycznie rodzina - ten, który nie pyta, tylko jest, powołując się na „przeczucie”, „bycie w okolicy” albo jakąkolwiek inną luźno rzuconą wymówkę, byleby tylko upewnić się, że wszystko jest w porządku. Tyle, że przecież już nim nie byłem.
O jej ślubie dowiedziałem się przypadkiem - wspólny znajomy, pół zdania rzucone przy kuflu, coś o terminie i miejscu. Napisałem list, krótki, uprzejmy, z gratulacjami, bez cienia tego, co naprawdę siedziało mi pod skórą. Nie odpisała, to też było jak odpowiedź, nie podjęła próby kontaktu, miała ku temu pełne prawo, a przynajmniej tak próbowałem się zapewniać, chociaż wewnętrznie mnie to zabolało - wolałbym nawet proste „nie było cię, więc spierdalaj” od zupełnej ciszy. Cisza mieszała mi w głowie, przez ciszę zrobiłem coś, o co bym się nie posądzał - chociaż może, w końcu jednocześnie nigdy nie wybaczyłbym sobie, gdybym tu nie stanął, nawet na uboczu, nie pokazując się nikomu, unikając nawet Eliasa.
„Nie powinno mnie tu być”, to też była jedną z tych myśli, które towarzyszyły mi przez całą drogę. „Jeśli mnie nie zaprosiła, to znaczy, że mnie nie chce”,, proste równanie, a jednak stałem teraz przed ceglanym łukiem prowadzącym do bocznej nawy, słysząc przytłumione głosy i niski śpiew dochodzący ze środka. Wreszcie zaczerpnąłem tchu i wszedłem bezszelestnie, korzystając z czyjegoś wyjścia, z wprawą kogoś, kto przez lata nauczył się wchodzić i wychodzić z miejsc tak, by nie zostawiać po sobie śladu. Ciepło natychmiast uderzyło mnie w twarz, zapach świec, kadzidła i kwiatów zmieszany z wilgocią katedralnego powietrza był mdły, mocny, prawie zbyt intensywny. Ceremonia już trwała, zająłem miejsce przy filarze, w cieniu, gdzie światło nie sięgało tak wyraźnie - to był idealny punkt dla kogoś, kto zamierzał zniknąć, zanim padnie ostatnie słowo przysięgi. Buty miałem wypastowane bardziej niż zwykle, płaszcz ciemny, koszulę zapiętą pod szyję, prezentowałem się lepiej niż zazwyczaj, jak ktoś, kto wiedział, po co przyszedł - wystarczająco odświętnie, by nie rzucać się w oczy, ale to była ta najładniejsza część tej historii. W rzeczywistości byłem świadomy tego, że wyglądałem jak gość, który miał prawo tu stać, tyle że ja go nie miałem, nie dostałem zaproszenia, sam też bym go sobie nie dał. Wprosiłem się, tłumacząc to sobie w jeden z najbardziej żałosnych sposobów - tym, że byłem tu tylko na chwilę, żeby zobaczyć to na własne oczy, by zamknąć coś wewnątrz, bez wielkich gestów, udowodnić sobie, że nie jest to ta wersja przyszłości, którą można jeszcze zmienić jednym listem, jednym „zaczekaj”.
Nie było „zaczekaj”, jedyny list, jaki wysłałem, był suchy jak papier, na którym go spisałem, pozostawiony bez odpowiedzi od osoby, która nie była moja, niczego nie była mi też winna. Nigdy nie byliśmy dla siebie kimś więcej, niż tylko paroma rozdziałami pośrodku, nie pod koniec historii, to tylko ja przez lata udawałem, że ten brak definicji jest czymś przejściowym. Przez chwilę miałem ochotę wyjść, po prostu obrócić się na pięcie i pozwolić drzwiom zamknąć się za mną cicho, ale zostałem - chciałem zobaczyć moment, w którym powie „tak”, chciałem wiedzieć, że naprawdę to wybrała, była spełniona, zakochana i szczęśliwa, nie musiałem słyszeć nic więcej. Nie zamierzałem zostać na celebracji, nie chciałem podchodzić, ściskać dłoni szczęśliwego małżonka, patrzeć jej w oczy i udawać, że to zwykłe spotkanie po latach. To byłoby już zdecydowanie zbyt wiele, nie chciałem być tym obcym elementem, natrętnym cieniem przeszłości, kimś, kto zakłóci spokój dnia, który miał być piękny. Dokładnie tak jak kobieta na ołtarzu, centralny punkt, na który patrzyłem jeszcze, zanim uświadomiłem sobie, że patrzę.
Ten kontrast był niemal niesprawiedliwy - głęboki, nasycony brąz włosów i biel sukni, światło i cień, wszystko w jednym kadrze. Spoglądałem tylko w tę jedną stronę, na Prudence, i miałem wrażenie, że zapamiętuję ją dokładniej niż kiedykolwiek wcześniej, jakby mój umysł robił zdjęcie, którego nigdy nie wywołam, ale którego też nie będę w stanie usunąć. „Po co to sobie robiłem?”, to pytanie wracało, ciche i uporczywe, może chciałem zobaczyć na własne oczy, że to prawda, to się dzieje, zamykamy pewien rozdział nie dlatego, że stało się między nami coś niewłaściwego, tylko dlatego, że tak miało być. Może potrzebowałem zobaczyć jej szczęście, żeby przestać fantazjować o alternatywach, które nigdy nie istniały. Wiedziałem to od dawna, tylko teraz musiałem wreszcie przestać udawać, że gdzieś w tle istnieje inna wersja tej historii.
Kochałem ją, zawsze, w sposób, który nie domagał się posiadania, ale też nigdy nie przestawał istnieć. Zaczerpnąłem głęboki wdech, starając się oddychać głęboko i spokojnie, nawet jeśli powietrze w pomieszczeniu zaczynało dusić mnie swoim intensywnym zapachem. Nagle zatęskniłem za wcześniejszym popołudniowym chłodem, to na zewnątrz było czyste, ostre, pachniało roztopami i czymś nowym, co dopiero miało się wydarzyć. Słońce jeszcze wpadało przez okna, na zewnątrz oświetlało krople na wysuszonej trawie, gdzieś tam chmury pędziły po niebie, gnane wiosennym wiatrem - idealny dzień na początek. Albo na koniec. Jedno i drugie.
Cieszyłem się, naprawdę, w mojej klatce piersiowej kłębiło się coś, co przypominało dumę - czułem się tak, jakbym patrzył na kogoś, kto wreszcie znalazł właściwy kierunek. Tyle tylko, iż to uczucie było też niespodziewanie ciężkie, bo chociaż zawsze wiedziałem, że nie jestem nim ja, jednak jakaś część mnie zawsze traktowała Prudence Bletchley jak coś stałego, jak punkt orientacyjny. Nawet jeśli znajdowała się daleko, wiedziałem, że istnieje. Nadal miała istnieć, z tym, że teraz istniała dla kogoś innego, promieniała, tak jak powinna, a ludzie wokół chłonęli to światło, jakby było częścią rytuału. Ja też. Uśmiechała się, chociaż nie tym swoim uśmiechem, który kiedyś należał do naszych prywatnych żartów i długich rozmów po północy, a innym - uśmiechała się inaczej, może właściwiej do okazji. Tak, wszystko w jej twarzy było takie, jakie powinno być w tej chwili, a jednak przez ułamek sekundy poczułem się dziwnie, zmarszczyłem brwi, przekrzywiając podbródek. Miałem wrażenie, że w jej brązowych oczach mignęło coś, co nie pasowało do reszty obrazu, jak cień przesuwający się po wodzie, kiedy nie ma chmur - zupełnie tak, jakby coś przepłynęło pod powierzchnią. Nie patrzyła na mnie, oczywiście, że nie patrzyła, stałem przy filarze, w półmroku, jak intruz, który pomylił adres, i nawet gdyby chciała, nie mogłaby mnie dostrzec bez szukania - a nie szukała. Przez ułamek sekundy pomyślałem jednak, że to coś więcej niż stres, może ten dziwny wyraz to nie tylko napięcie ceremonii, ale pytanie, które przemknęło jej przez głowę i zgasło, zanim zdążyło nabrać kształtu. Gdy mrugnąłem, wrażenie zniknęło, niepokój nie. Jeśli w jej oczach był cień, zniknął równie szybko, jak się pojawił.
Próbowałem przekonać samego siebie, że to tylko moja wyobraźnia - szukałem rysy tam, gdzie powierzchnia jest gładka, bo łatwiej byłoby uwierzyć, że zobaczyłem zawahanie, niż przyjąć do wiadomości, że jest absolutnie pewna. To była myśl podszyta egoizmem - w końcu człowiek widzi to, co chce zobaczyć, ja chciałem zobaczyć pęknięcie, najmniejsze - takie, które pozwoliłoby mi wmówić sobie, że wciąż gdzieś tam mogłoby być… Inaczej.
„Nie miałem prawa dopisywać sobie znaczeń. Nie miałem prawa dopisywać sobie znaczeń. Nie miałem prawa dopisywać sobie znaczeń. Nie powinno mnie tu być. Jeśli mnie nie zaprosiła, to znaczy, że mnie nie chce. Po co to sobie robiłem?”
Wciągnąłem powietrze wolniej, zmuszając się do spokoju, nie byłem tu po to, żeby analizować każdy błysk w jej spojrzeniu - nie byłem już tym, który miał prawo odczytywać z jej mikroekspresji całe zdania, jeśli coś było nie tak, to nie należało to do mnie, a jeśli wszystko było dokładnie tak, jak powinno, to tym bardziej. Odchrząknąłem cicho i zmusiłem się, żeby rozluźnić szczękę, to pewnie tylko to, nerwy, ciężar chwili, każdy miałby w oczach coś nieoczywistego, stojąc naprzeciw przyszłości, która właśnie się materializuje. Patrzyłem, jak splata palce z jego dłonią, w drugiej ręce trzymając bukiet kwiatów. Nie analizowałem drugiej części tego obrazu, nie patrzyłem bezpośrednio na mężczyznę, nie musiałem, wystarczyło, że stał przy niej pewnie, patrzył na nią tak, jak powinien patrzeć ktoś, kto ma zostać - miał do tego prawo, tylko to miało znaczenie, powinno mieć, więc czemu czułem aż taką niechęć. Nie byłem zazdrosny o niego jako o człowieka, prawda, byłem zazdrosny wyłącznie o wersję mnie, którą mógłbym być, gdybym chciał czegoś innego, ale nie chciałem, albo nie potrafiłem. W głowie miałem nas sprzed lat, śmiech, kłótnie o nic - te chwile, kiedy milczeliśmy obok siebie i to wystarczało. Jej szczęście nigdy nie było dla mnie ciężarem, ciężarem było tylko to, że nie byłem jego częścią. Nie byłem zazdrosny o niego jako o człowieka, byłem zazdrosny wyłącznie o to, że istnieje w tym swoim szytym na miarę garniturze, butach kupionych specjalnie na tę okazję, ogolony gładziej niż niemowlę, z tą idiotycznie przylizaną fryzurą, oczami wbitymi wprost przed siebie… Wymuskany, zadowolony, uśmiechnięty, dokładnie w typie złotego chłopca z londyńskich przedmieść - wszystkiego, czym nigdy nie będę - w każdym calu dokładnie w typie kobiety, która zasługiwała na więcej, niż kiedykolwiek byłoby nam dane mieć.
„Kocham ją, nie jest moja”, to zdanie nie bolało tak, jak mogłoby się wydawać, nie było rozgrzane do czerwoności, było raczej chłodne, jak powietrze na zewnątrz, ściskający gardło, zimny fakt - nigdy nie była, nigdy nie miała być. Byliśmy sobie dani na jakiś etap, nie na całość, na część historii, nie na koniec. Wiedziałem, że to nie wystarczy, wiedziałem to od dawna, miłość nie jest kompasem, jeśli dwie osoby chcą iść w przeciwnych kierunkach. Od zawsze byłem świadomy tego, że się rozmijamy - ona chciała poukładanego świata, ja byłem wiecznie pół kroku obok - inne tempo, inne ambicje, inne lęki, czasami dzielone, niesione wspólnie na krótkich dystansach, przeplecione dobrymi chwilami, lecz pod koniec dnia rozdzielące nas jeszcze bardziej. Ona planowała przyszłość w liczbie mnogiej, ja ledwo ogarniałem swoją w pojedynczej, ona miała swoje „teraz”, ja byłem „kiedyś”, wiecznym „zaraz wracam”, które czasem znaczyło miesiące, i gdybyśmy spróbowali, gdyby jakimś cudem widziała we mnie kogoś więcej, pewnie zepsulibyśmy to, co było między nami najcenniejsze. Byliśmy więc blisko, ale zawsze o krok od miejsca, w którym trzeba by coś nazwać, zostaliśmy w bezpiecznym półcieniu przyjaźni, który z czasem stał się po prostu cieniem, a potem zgasł bez ostrzeżenia. Teraz promieniała, lecz już nie dla mnie.
Zacisnąłem palce na chłodnym kamieniu filaru, oddychając spokojnie, utrzymując maskę. To był jeden z tych momentów, w których dorosłość nie polegała na działaniu, tylko na powstrzymaniu się. Uczyłem się tego od lat - raz z sukcesem, częściej odnosząc porażkę - przyjmować rzeczy takimi, jakie są, bez próby ich naginania do własnych braków. Nie przyszedłem tu po to, żeby burzyć jej dzień, nie przyszedłem po wyjaśnienia, samemu też nie zamierzałem też nic wyjaśniać, chciałem tylko zobaczyć, że jest szczęśliwa, upewnić się, że historia, którą sobie opowiadałem, ma sens, i świat nie zrobił jej tego, co czasem robił mnie.
Stałem wyprostowany, z uniesionym podbródkiem i cieniem czegoś, co mogło przypominać uśmiech, nawet jeśli nie sięgało oczu. Moje oczy pozostały matowe i ciemne, dokładnie takie, jakie widziałem rano w lustrze, zanim jeszcze stanąłem przed kowenem. Byłem tu, bo kiedyś obiecałem sobie, że jeśli nadejdzie dzień, w którym znajdzie swoje szczęście, będę umiał na to spojrzeć bez egoizmu, bez robienia z tego własnej tragedii - bez tego wszystkiego, co starałem się trzymać na wodzy, dlatego, że to przecież ja byłem tchórzem w sprawach, które naprawdę się liczyły. Moje zaniechania nie były jej.
Ktoś przede mną cicho się zaśmiał, ktoś inny otarł oczy, życie toczyło się dalej, niezależnie od moich prywatnych rozterek - ziemia kręciła się bezustannie, niezależnie od tego, czy ja stałem w miejscu. Zerknąłem na zegarek, tylko przelotnie, tylko po to, by nie wlepiać oczu w ołtarz w sposób, który mógłby powiedzieć zbyt wiele. Doskonale wiedziałem, że miałem jeszcze kilka godzin, zanim musiałem ruszyć na zlecenie, opuszczając to miejsce, tym razem na stałe. Wracałem do swoich zajęć jeszcze tego wieczoru, to był jedynie przystanek, punkt na mapie, nie do końca planowany uskok, po którym wszystko miało wrócić do tej obecnej normy - droga była długa, praca nie czekała na sentymenty, ja też nie powinienem.
Uśmiechnąłem się, wracając wzrokiem w stronę ołtarza - lekko, szczerze, nadal bez udziału tęczówek - kolejny raz mówiąc sobie, że zostanę tylko do końca, potem wyjdę tymi samymi drzwiami, którymi wszedłem, bez życzeń, bez rozmów, bez niezręcznych spojrzeń. Wsiądę na motocykl, odpalę silnik i pozwolę, by rzeczywistość zrobiła ze mną to, co zawsze robiła najlepiej - wciągnie mnie w siebie, aż przestanę myśleć o tym, jak moja dziewczyna wyglądała w ostatnim słońcu wczesnej wiosny, zaczynając swoje nowe życie. Chciałem jej szczęścia, to nie było kłamstwo, po prostu nie byłem jego częścią i to bolało mnie bardziej, niż chciałbym powiedzieć, bo przecież minęło zbyt wiele czasu, żeby udawać, że nadal byłem kimkolwiek, niż tylko odległym punktem, zamierzchłym wspomnieniem. Nie tygodnie, nie miesiące - lata, które zdążyły zarosnąć ścieżkę między nami, nawet jeśli kiedyś wydawało się, że zawsze znajdziemy drogę.
Słońce wślizgiwało się przez wysokie okna, rozlewając się po posadzce, wiedziałem jednak, że za godzinę zgaśnie, a potem przyjdzie chłód. Wiosna jest właśnie taka, obiecująca i bezlitosna jednocześnie, i takie jest życie.